صبح اردستان

به گزارش صبح اردستان، باغات شهر تاریخی اردستان توسط 16 رشته قنات تاریخی آبیاری می شود که قدمت یکی از آنها به نام قنات ارونه که نهری پر آب با پنج رشته قنات فرعی است، به پیش از اسلام باز می گردد.

قنات ارونه با گذشت قرن ها هم چنان در دل تاریخ جاری بوده و باغ های کشاورزی محله های کبودان، بازار، فهره و راهمیان شهر اردستان را سیر آب می کند.

قنات ارونه در طول تاريخ به نام‌هاي گوناگوني خوانده شده است، محققان و پژوهشگران بر اساس شواهد تاريخي عمر اين قنات را حدود 2500 سال تخمين زده‌اند.

در طول زمان، قنات ارونه زمين‌هاي زراعي شهرستان اردستان را مشروب كرده و مي‌كند که متخصصان کاريز و قنات معتقدند اگر هفت سال پياپي در اردستان خشکسالي شود، آب اين قنات شايد کم، اما خشک نخواهد شد و اين يكي از ويژگي‌هاي معماري و مهندسي ايراني در ساخت قنات در دشت‌هاي كويري است.

در حال حاضر آب قنات ارونه به 20 و نيم سهم تقسيم مي‌شود و برخي مورخان اين تقسيم بندي را به خواجه نصيرالدين طوسي و برخي به شيخ بهايي نسبت مي‌دهند.

تقسيم آب قنات ارونه از شاهکارهاي تاريخي است که مبناي بسيار قديمي دارد و از زمان‌هاي گذشته شروع شده و به احتمال زياد مربوط به دوران پيش از اسلام است.

در زمان هلاکوخان مغول، خواجه نصيرالدين طوسي آن را “فرزه بندي” کرده است، هنگامي که خواجه نصير‌الدين طوسي به همراه هلاکوخان مغول نوه چنگيز خان وارد اردستان شد، به دليل اختلافي که بين مردم اردستان بر سر تقسيم آب قنات ارونه بوده، آب آن را به بيست سهم و نيم تقسيم کرد.

نيم سهم از آب قنات قبل از مخزن جهت باغهاي بالاي دست قنات تقسيم مي‌شود و 20سهم ديگر بين محله بازار، شش سهم، محله فهره هفت سهم، محله راهميان چهار سهم، محله کبودان یک و نیم سهم  و روستاي تلک‌آباد یک و نیم سهم تقسيم مي‌شود.

مورخان احداث این قنات را به اروند شاه در دوره کیانی و قبل از اسلام نسبت می دهند.

سنگهایی که جهت تقسیم بندی آ ب استفاده شده پس از گذشت 500سال هیچ تغییری نکرده و سالم باقی مانده است.

قنات ارونه اردستان در سال 82 به شماره 9057 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.

شهرداری اردستان به موجب زیبا سازی شهری  قنات مربوطه را که مقابل شهرداری قرار دارد با نور پردازی های مختلف محل گردش و تفریح خانواده ها و مسافران قرار داده است.